Interview met Netta Gutter, ambulant begeleider specialisatie kleuters

 

netta-gutter-30junNetta neemt per 1 augustus 2016 afscheid als ambulant begeleider. We kijken terug op haar loopbaan en vragen haar welke adviezen ze heeft voor haar collega’s, opvolgers en haar bestuur. Ze vertelt bedachtzaam maar heel enthousiast.

Kun je je loopbaan schetsen?

Studie en praktijk was een geweldige combinatie.
De rode draad is werken met en voor kinderen, gekoppeld aan studeren en kennis overdragen.
Ik stond zo’n halve eeuw geleden in een Amsterdamse volkswijk voor de klas. Er zaten kinderen bij waarvan ik dacht “wat moet ik hier mee”. Een meisje dat haren uit haar hoofd trok, heen en weer zat te wiegen. Ik wilde meer weten en meer kunnen doen.
Studie voor MO en praktijk waren een geweldige combinatie.

Toen onze zoons groter waren ben ik weer gaan solliciteren en kwam ik op De Schakel (toenmalige LOM-school, nu sbo Het Mozaïek), die meedeed aan een project  “jeugdigen” met Professor Luc Stevens als begeleider.
We hebben in de aanloop naar Weer Samen Naar School “cursussen” gestart over kleuters, motorische ontwikkeling, taalontwikkeling, het in zijn ontwikkeling bedreigde kind, het drukke kind, het autistische kind en dan vooral in de kleuterleeftijd.

Er kwam in de jaren ’90 ambulante begeleiding (hulp aan leerkrachten basisonderwijs) bij. Er was ook preventieve ambulante begeleiding: korte vragen en korte antwoorden naar het veld.
Ik gaf ook nascholing voor het speciaal onderwijs, modules over gedragsproblemen, over het jonge kind, voor IB-ers en intervisie, verbonden aan de Marnixacademie. Dit is tegenwoordig de opleiding voor master Special Educational Needs (SEN).

Wat spreekt je aan in het werken met kleuters?

Eigenlijk spreekt mij het werken met kinderen het meeste aan. Ik voelde me zelf vaak heel competent in de sociaal-emotionele problematiek en het mooie is wel dat een kind zich ontwikkelt. Meestal “kan het kind het zelf” (Luc Stevens). Maar er zijn natuurlijk ook kinderen, en die kwam ik vooral op het Mozaïek tegen, die we toch programma’s moeten bieden waarbij we ze met kleine stapjes en meer gericht verder helpen in hun ontwikkeling.

Is de invoering van basisonderwijs een verandering geweest?  

Van vaak aparte gebouwen naar onderdak in één gebouw. Maar of hiermee de doorgaande lijn werd gerealiseerd? Er bleef wel nog een duidelijke scheiding en het is wel zo dat een kleuter een andere ontwikkeling doormaakt dan een schoolkind.
Het leuke is dat er nu op de opleiding steeds meer aandacht is voor een specialisatie jonge kind.

gerrit de jager

Kun je opvallende ontwikkelingen schetsen?

Ik denk dat het meest opvallende is dat het onderwijs vroeger meer kind-volgend was. Er werd minder geregistreerd, getoetst en vergeleken. Nu wordt er planmatig en volgens methoden gewerkt. Soms wordt er een beetje te veel begeleid, veert de leerkracht niet met het kind mee, durft de methode niet los te laten.

Maar alle informatie op een rij hebben als je samen over een kind praat, geeft steun.
De problematiek van kinderen is duidelijker geworden. We kennen de kenmerken van adhd, van autisme, van een taalachterstand, waardoor je kunt goed signaleren en de juiste hulp erbij kunt roepen.

De taak van de ambulant begeleider is meedenken, meekijken en plannen maken. Als er een aanvraag komt krijg ik een prachtig groeidocument met veel informatie. Dan maak ik een afspraak om even in de klas te gaan kijken want ik wil het kind zien, en de leerkracht en de groep. En de wijze waarop dat allemaal interacteert met elkaar. Dan kun je in het MDO goed met elkaar praten om te zien welke hulp nodig is.

Wat is er veranderd na de invoering van Passend Onderwijs?

De definitie zegt ‘verbetering van de kwaliteit van het onderwijs en passend maken aan speciale onderwijsbehoeften’. Dat betekent meer bewustwording, meer kennis.. Het kind staat altijd al centraal, maar we kijken wat we het beste aan onderwijsaanbod kunnen geven. Ik vind het wel mooi dat samenwerkingsverband Unita zegt we laten het kind zo lang mogelijk op de school: “regulier als het kan maar speciaal als het moet”.
De MDO’s werken goed. Hierin kunnen we goed samen met de ouders tot de juiste oplossing komen. We zijn blij met de fantastische insteek daarin van IB-ers en leerkrachten.

Wat wil je uit je ervaring meegeven aan de Ambulant Begeleiders?

Veel plezier, maar ik heb wel een paar stokpaardjes:

  • Méér ambulante begeleiding.
  • Herinvoeren van collegiale consultatie, een eenvoudige procedure als steun in het voortraject van MDO’s.

pensioenTenslotte: wat zijn je plannen na pensionering?

Ik zit nu nog midden in het werk, dus eerst maar rustig alles afwerken. En het onderwijs kan ik nog niet zo makkelijk loslaten.

Wel wil ik graag alle collega’s bedanken voor hun gesprekken, ontvangst, vertrouwen, betrokkenheid en kopjes koffie en thee tijdens mijn bezoeken aan hun scholen. Ik zal dit zeker erg missen, maar bedankt!